Nội dung chính
Nhận được cuộc gọi tự xưng cán bộ nhà nước, ngân hàng hoặc công ty luật? Đừng vội tin – chỉ một giây lắng nghe có thể dẫn tới mất tiền và dữ liệu cá nhân. Dưới đây là những dấu hiệu cảnh báo và cách bảo vệ mình.
Chiêu thức lừa đảo: Giả danh cơ quan chức năng và tạo áp lực thời gian
Theo báo cáo của Công an, kẻ lừa đảo lợi dụng những thay đổi gần đây trong quản lý hành chính – đặc biệt là điều chỉnh địa giới hành chính ở một số khu vực – để tiếp cận người dân. Họ thường gọi điện hoặc nhắn tin với nội dung liên quan đến đất đai, hồ sơ nhà đất, hoặc cập nhật dữ liệu cá nhân theo “quy định mới”.
Kịch bản chung là tạo cảm giác khẩn cấp: “Hồ sơ của bạn đang thiếu thông tin, cần rà soát gấp để tránh bị xử phạt hoặc giao dịch bị gián đoạn.” Giọng nói thường dứt khoát, chuyên nghiệp và dùng nhiều thuật ngữ hành chính để tăng độ tin cậy.
Từ một cuộc gọi đến mất tiền: Bẫy được giăng ra như thế nào?
Sau khi giành được sự tin tưởng, kẻ lừa đảo yêu cầu nạn nhân “hoàn thiện hồ sơ” bằng cách gửi ảnh chụp giấy tờ cá nhân, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc các tài liệu liên quan qua mạng xã hội, email hoặc các đường link giả mạo.
Những đường link này thường được thiết kế giống giao diện của các cổng dịch vụ công chính thống, yêu cầu đăng nhập hoặc cài đặt ứng dụng lạ. Khi người dùng nhập thông tin, dữ liệu cá nhân bị rò rỉ và tài khoản ngân hàng có thể bị kiểm soát từ xa.
Tiếp theo, kẻ lừa đảo đưa ra các khoản phí “cập nhật dữ liệu”, “phí xử lý hồ sơ” hoặc “lệ phí xác minh thông tin”. Số tiền ban đầu thường không lớn (khoảng 500.000 – 1.000.000 VND) để khiến nạn nhân chủ quan; sau khi tiền được chuyển, họ sẽ yêu cầu thêm các khoản phí khác hoặc ngắt liên lạc ngay.
Công an đã ghi nhận hơn 50 vụ mất tiền, tổng thiệt hại ước trên 200 triệu đồng chỉ trong vòng một tháng.
Dấu hiệu nhận biết và cách xử lý ngay khi nhận cuộc gọi lạ
- Yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân hoặc giấy tờ qua điện thoại, email, mạng xã hội. Chính quyền không bao giờ yêu cầu bạn gửi ảnh chụp sổ đỏ, CMTND hay số tài khoản ngân hàng qua các kênh này.
- Áp lực thời gian: “Bạn chỉ còn 15 phút để hoàn tất”. Đây là chiêu tạo hoảng loạn, khiến người nghe không suy nghĩ kỹ.
- Đưa ra tên phòng ban, địa chỉ, thậm chí họ tên người nghe. Thông tin này thường được thu thập từ các nguồn công khai, nhưng không đồng nghĩa với tính hợp pháp của cuộc gọi.
Khi gặp bất kỳ dấu hiệu nào trên, người dân nên ngay lập tức tắt máy, không trả lời câu hỏi và liên hệ lại với cơ quan, đơn vị qua số điện thoại chính thức được đăng trên website hoặc bảng hiệu công cộng.
Không cài đặt bất kỳ ứng dụng nào từ liên kết không rõ nguồn gốc, không đăng nhập tài khoản cá nhân vào các trang web lạ dù giao diện có giống thật.
Biện pháp phòng ngừa và cách báo cáo
1. Kiểm tra nguồn tin: Truy cập website của Công an Việt Nam để xem danh sách các hình thức lừa đảo đang diễn ra.
2. Chia sẻ thông tin với người thân, đặc biệt là người cao tuổi, để họ biết không nên thực hiện bất kỳ giao dịch nào khi chưa xác thực.
3. Báo cáo ngay cho công an qua số 113 hoặc kênh trực tuyến khi nghi ngờ bị lừa đảo.
4. Cập nhật phần mềm bảo mật trên điện thoại và máy tính, đồng thời kích hoạt xác thực hai yếu tố (2FA) cho các tài khoản ngân hàng.
Việc tắt máy ngay khi nhận dấu hiệu bất thường là biện pháp phòng vệ đơn giản nhưng hiệu quả nhất.
Hãy hành động ngay để bảo vệ bản thân và người thân trước những chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi.