Nội dung chính
Dầu Nga đang mắc kẹt trên biển khi hàng chục tàu không có điểm đến rõ ràng, giá giảm liên tục và thị trường tiêu thụ thu hẹp, gây áp lực lớn cho ngân sách Moscow.
Theo dữ liệu theo dõi tàu biển trong 4 tuần tính đến ngày 11/1, Nga xuất khẩu trung bình 3,42 triệu thùng dầu/ngày, giảm gần 450.000 thùng/ngày so với mức đỉnh trước Giáng sinh, nhưng vẫn cao hơn mức trung bình năm 2024.
Số liệu xuất khẩu và giá dầu giảm mạnh
Giá dầu Nga đã giảm liên tiếp 15 tuần, đạt mức thấp nhất kể từ khi xung đột Nga‑Ukraine bùng nổ năm 2022. Sự sụt giảm không chỉ phản ánh điều chỉnh của thị trường toàn cầu mà còn do tắc nghẽn logistics ngày càng nghiêm trọng.
Tàu chở dầu bị kẹt: nguyên nhân và hậu quả
Hàng loạt tàu chở dầu Urals – mặt hàng xuất khẩu chủ lực – hiện neo đậu ngoài khơi Oman, trong khi nhiều tàu khác phải chờ hàng tuần gần Trung Quốc mới được cập cảng. Kết quả, lượng dầu “mắc kẹt” trên biển đã lên mức kỷ lục, làm chậm dòng tiền xuất khẩu và ảnh hưởng trực tiếp đến ngân sách quốc gia.
Thị trường tiêu thụ đang thay đổi
India, từng là điểm đến quan trọng, đang thu hẹp do các nhà máy lọc dầu hạn chế mua từ Gazprom Neft và Lukoil – những công ty nằm trong danh sách trừng phạt. Ngược lại, Trung Quốc đã vươn lên trở thành khách hàng lớn nhất, thay thế EU, nhưng sự phụ thuộc quá mức tạo rủi ro nếu Bắc Kinh điều chỉnh chính sách nhập khẩu.
Áp lực kinh tế và phản ứng quốc tế
Trong tháng 12/2025, sản lượng dầu Nga giảm gần 250.000 thùng/ngày so với hạn ngạch OPEC+, mức sụt giảm mạnh nhất trong 18 tháng, làm tăng áp lực lên ngân sách. Mỹ đang siết chặt các biện pháp chống lưu thông dầu bị trừng phạt, tịch thu ít nhất 5 tàu liên quan đến Venezuela và đề xuất luật cấm các quốc gia mua dầu Nga với giá chiết khấu. Đội “bóng tối” của Nga vẫn hoạt động nhưng chịu giám sát chặt chẽ hơn.
Triển vọng và rủi ro cho Nga
Trong bối cảnh các tuyến xuất khẩu truyền thống bị hạn chế và giá dầu duy trì ở mức thấp, Nga phải cân nhắc đa dạng hoá thị trường và cải thiện hạ tầng logistics. Nếu Trung Quốc giảm nhập khẩu, nguồn thu ngân sách sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng, đẩy Nga vào vòng xoáy tài chính kéo dài.