Nội dung chính
Quản lý gia sản: Khi đầu tư giỏi không đủ bảo vệ tương lai tài chính
Quản lý gia sản không chỉ là đầu tư sinh lời, mà là việc điều phối toàn bộ đời sống tài chính để tạo ra sự an tâm và bền vững qua các thế hệ.
Tại sao “đầu tư giỏi” không thể đáp ứng nhu cầu toàn diện
Đối với nhiều chủ doanh nghiệp, mục tiêu ban đầu của việc kinh doanh không chỉ là lợi nhuận mà còn là nâng cao chất lượng sống cho gia đình. Tuy nhiên, khi chỉ tập trung vào tăng trưởng doanh thu, họ thường bỏ qua câu hỏi nền tảng: khối tài sản cá nhân và gia sản đang được quản lý như thế nào để phục vụ mục tiêu sống dài hạn?
Từ kinh nghiệm hơn 15 năm làm việc với các doanh nhân, bà Nguyễn Lê Anh, Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH Life Appreciation, chỉ ra đây là “điểm mù” phổ biến: Chúng ta nghiêm khắc yêu cầu doanh nghiệp phải tăng trưởng, nhưng hiếm khi đặt ra chuẩn mực cho gia sản của mình có thực sự tăng lên và bền vững hay không.
Câu chuyện thực tế: Bà Lê Anh và chị Mai Phương
Khi gia đình bà Lê Anh gặp biến cố sức khỏe, cô đã nhìn lại 10 năm quản lý tài sản. Mặc dù sở hữu bất động sản giá trị lớn và dòng tiền ổn định, tổng giá trị gia sản hầu như không tăng. Nguyên nhân là tài sản tồn tại rời rạc, thiếu đo lường tổng thể, không có cơ chế tái đầu tư và không được điều phối theo mục tiêu dài hạn.
Đối với chị Mai Phương, chủ doanh nghiệp thời trang và mỹ phẩm, vấn đề không chỉ là nhận tài sản mà còn là nhận toàn bộ trách nhiệm quản trị: cấu trúc pháp lý, dòng tiền, và các giá trị gia đình gắn liền với tài sản. Cô cảnh báo: Nếu không có kiến thức và kỹ năng phù hợp, người kế thừa dễ làm suy giảm giá trị gia sản dù xuất phát điểm tốt.
Quản lý tài sản vs. quản lý gia sản: Sự khác biệt cốt lõi
Theo ông Ngô Thành Huấn, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tư vấn đầu tư và quản lý tài sản (FIDT), có một sự nhầm lẫn lớn ở Việt Nam: nhiều người dùng “quản lý tài sản” và “quản lý gia sản” thay thế cho nhau. Thực tế, quản lý tài sản tập trung vào đầu tư, phân tích dữ liệu, tối ưu lợi suất. Ngược lại, quản lý gia sản là hoạch định toàn bộ đời sống tài chính, trong đó đầu tư chỉ chiếm 20‑30% tổng công việc.
Ông Huấn nhấn mạnh ba yếu tố quyết định thành công của một nhà tư vấn gia sản:
- Khả năng giao tiếp và thấu cảm – hiểu sâu động cơ tài chính của khách hàng.
- Đánh giá rủi ro cá nhân và gia đình, xây dựng lớp bảo vệ tài chính.
- Thiết kế mục tiêu sống dài hạn, từ chất lượng cuộc sống hiện tại tới kế thừa thế hệ tiếp theo.
“Chúng tôi không bắt đầu bằng câu hỏi ‘Bạn muốn đầu tư gì?’, mà hỏi ‘Bạn muốn sống như thế nào?’, ‘Bạn lo sợ điều gì?’, ‘Bạn ưu tiên cho con cái ra sao?’, và ‘Bạn chấp nhận rủi ro ở mức nào?’” – ông Huấn giải thích.
Cấu trúc quản lý gia sản toàn diện
Một mô hình quản lý gia sản tiêu biểu bao gồm bốn lớp:
- Chiến lược sống: Xác định mục tiêu chất lượng cuộc sống, thời gian nghỉ hưu, nhu cầu giáo dục cho con cái.
- Thiết kế dòng tiền: Đảm bảo nguồn thu ổn định, tối ưu chi phí sinh hoạt, tạo quỹ dự phòng khẩn cấp.
- Quản trị rủi ro: Bảo hiểm sức khỏe, bảo hiểm tài sản, lập quỹ dự phòng để đối phó với biến cố bất ngờ.
- Đầu tư & kế thừa: Xây dựng danh mục đầu tư phù hợp, tối ưu cấu trúc pháp lý và thuế, chuẩn bị kế hoạch chuyển giao tài sản cho thế hệ kế tiếp.
Trong mô hình này, người tư vấn đóng vai trò “CEO tài chính” của gia đình – không phải là người thực hiện mọi giao dịch, mà là người điều phối, giám sát và đưa ra quyết định chiến lược.
Kết luận: Nghệ thuật điều phối tài chính gia đình
Như bà Lê Anh đã trải nghiệm, khi gia sản được tái cấu trúc theo một bức tranh dài hạn, cảm giác an tâm không chỉ đến từ số liệu tài chính mà còn từ khả năng truyền đạt kiến thức quản trị cho con cái. Ông Huấn dự đoán: Khi thế hệ trung lưu và thượng lưu ngày càng nhận thức được tầm quan trọng của quản lý gia sản, đây sẽ trở thành một năng lực thiết yếu, không còn là lựa chọn xa xỉ.
Cuối cùng, đầu tư giỏi chỉ là một công cụ; nghệ thuật thực sự là xây dựng một hệ thống tài chính toàn diện, nơi tiền bạc phục vụ cho con người và tương lai được chuẩn bị từ hôm nay.
Quỳnh Anh