Nội dung chính
TPHCM quyết liệt áp dụng chế tài mạnh tay đối với các nhà đầu tư chậm hoặc không thực hiện nhà ở xã hội (NƠXH), bao gồm cấm bán nhà trong các dự án tương lai và ngừng duyệt dự án mới.
Bối cảnh và mục tiêu NƠXH tại TPHCM
Theo thông tin từ Hội thảo Phát triển nhà ở xã hội (NƠXH) ngày 16/1, thành phố hiện có 197 dự án NƠXH với tổng diện tích 730 ha và quy mô hơn 230.000 căn hộ. Nếu triển khai đầy đủ, TPHCM sẽ đạt chỉ tiêu 199.400 căn nhà ở xã hội vào năm 2030, theo Đề án 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội giai đoạn 2021‑2030.
Tuy nhiên, đến cuối năm 2025, chỉ 17.902 căn đã hoàn thiện, còn 188.498 căn cần xây dựng trong giai đoạn 2026‑2030.
Các biện pháp xử phạt mới
Sở Xây dựng TPHCM đã đề xuất các biện pháp sau:
- Không cho phép nhà đầu tư bán các căn hộ mới trong các giai đoạn tiếp theo nếu không thực hiện phần NƠXH theo quy định.
- Không gia hạn tiến độ và không xem xét giao hồ sơ dự án lại cho các cơ quan quản lý.
- Đối với dự án không thực hiện NƠXH, không cho phép trả lại tiền và không xét duyệt các dự án mới.
Đồng thời, thành phố sẽ đẩy nhanh thủ tục để khởi công 18 dự án trong quý I/2026.
Thực trạng và thách thức
TS Phạm Trần Hải, Phó trưởng Phòng Nghiên cứu Quản lý đô thị (HIDS) chỉ ra ba nhóm vấn đề chính:
1. Đất đai
Thành phố thiếu quỹ đất “sạch” quy mô lớn, đặc biệt ở các khu vực cũ và tỉnh Bà Rịa‑Vũng Tàu. Giá đất và chi phí bồi thường tăng cao, làm giảm tính khả thi của các dự án NƠXH. Việc chỉ định 20% quỹ đất cho NƠXH trong dự án thương mại đôi khi không thực tế, dẫn tới các dự án quy mô nhỏ, thiếu hạ tầng đồng bộ.
2. Tài chính
Ưu đãi tài chính chưa đủ hấp dẫn; vốn vay ưu đãi khó tiếp cận và chậm giải ngân. Mức lợi nhuận được kiểm soát ở mức 10% chưa bù đắp rủi ro, và cách định giá NƠXH chưa phản ánh chi phí thực tế và yêu cầu chất lượng.
3. Thủ tục hành chính
Quy trình đầu tư NƠXH còn phức tạp, kéo dài, gây chậm tiến độ và tăng chi phí thực hiện.
Cam kết và triển vọng từ các doanh nghiệp
Ông Lê Phước Vũ, Chủ tịch Tập đoàn Hoa Sen, đã công bố cam kết tham gia phát triển NƠXH, đồng thời chia sẻ ý tưởng tăng chiều cao trần nhà lên 3,6‑3,7m để tạo không gian gác lửng cho cư dân.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TPHCM, cho biết tổng số đăng ký NƠXH của các doanh nghiệp trên toàn quốc đã lên tới 1,5 triệu căn, trong đó Vingroup 500.000 căn, Novaland 200.000 căn, Địa Ốc Hoàng Quân 50.000 căn và Nam Long 50.000 căn.
Tại TPHCM, 25 tập đoàn uy tín được lựa chọn để thực hiện NƠXH, bao gồm Becamex, Kim Oanh, Nam Long và Tổng công ty Xây dựng số 1 (CC1).
Kết luận và đề xuất
Việc siết chặt chế tài là bước đi cần thiết để thúc đẩy thực hiện nhà ở xã hội, nhưng đồng thời cần cải thiện ba yếu tố cốt lõi: cung cấp quỹ đất sạch, nâng cấp ưu đãi tài chính và đơn giản hoá thủ tục hành chính. Khi các rào cản này được giảm bớt, các nhà đầu tư sẽ có động lực mạnh hơn, giúp TPHCM đạt mục tiêu 199.400 căn NƠXH vào năm 2030.
Bạn nghĩ gì về các biện pháp mới này? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để cập nhật thêm tin tức bất động sản.